|
|
Joserioziteti e dėmtoi Korin dhe Filharmoninė - Operėn e Kosovės
Shkruan: Mr. Ilir Ramadani
Arti nuk ka gojė, por ka gjuhė specifike, ai tė bėn tė ndieshėm dhe tė prek nė instiktin njerėzor. Qasja e drejtė artistike e begaton jetėn e njeriut gjatė rrugėtimit nėpėr sfidat e jetės, duke krijuar njė pėrkufizim dhe filozofi tė qartė pėr kulturėn dhe rėndėsinė e saj. Muzika ėshtė art kohor qė pėrcjell te publiku emocione tė atilla qė nuk mund tė pėrēohen pėrmes arteve tė tjera (sepse gjen rrugėn e depėrtimit shumė mė lehtė dhe me pak vėshtėrėsi). Kėto emocione kėsaj radhe tek shtresa intelektuale i pėrcolli Kori dhe Filharmonia Opera e Kosovės, me pėrformim para publikut prishtinas, tė njė niveli jo tė kėnaqshėm estetik. Faktor kryesor qė e bėn njė paraqitje tė suksesshme, ėshtė qasja e duhur dhe e drejt ndaj artit dhe shtresės intelektule, qė ata mos ta ndiejnė veten e tyre tė fyer. Performimi dha njė pasqyrė tė njė nivel tė ultė tė individėve qė performuan (si atyre vokal, gjithashtu edhe instrumental). Sė pari ishte njė vetkėnaqėsi nga ana e solistėve, qė ėshtė njė gjė e dėmshme pėr ta, por edhe pėr ngritjen e tyre artistike ne tė ardhmėn (sepse mund tė performosh ēdo ditė e tė mos jesh nė nivel tė barabart me artistėt e cilitdo vend tjetėr).
Ne vetėn kėnaqemi e kėnaqemi. Urojmė njėri tjetrin pa e ēarė kokėn me tė vėrtetė se si ishte paraqitja jonė (dhe vallė kėtė e bėjmė nga mosazhurimi dhe ndjenja pėr tė bukurėn nė art). Nga vetėkėnaqėsia kemi vetėm dėme e assesi nuk jemi realė dhe tė pėrgjegjshėm. Serioziteti ėshtė ilaēi mė i preferuar pėr t'iu shmangur tė dėmshmes. Punė, angazhim, seriozitet dhe me pėrkushtim, por pa vetėkėnaqėsi tė tepruar mund tė arrijmė atė qė bota e qytetėruar e ka arritur me shekuj. Edhe pse koncertin e dirigjoi njė njeri me mjaft vlerė, me njė diapazon tė gjerė artistik, me njė shpirt tė madh prej artisti, i cili koncertoi nėpėr shumė vende tė botės, por kėsaj radhe nuk pati rastin qė tė bėjė gjėnė mė tė mirė dhe e dini pse? Sepse artistėt kosovarė ishin tė tejkėnaqur me atė qė e shpalosėn, duke u bėrė pjesė e njė gjenerate gati tė dėshtuar (me pėrjashtin tė njė pakice prej tyre). E themi kėtė sepse vetėm krahasimi tė jep mundėsinė mė tė mirė pėr tė qenė pjesė e njė rendi me vlerė estetike. Solistėt kosovarė duhet tė jenė vetėkritikė, e mos tė paraqiten me shumė vetėkėnaqėsi, e pak seriozitet, sepse e fyejnė veten dhe tė tjerėt. Neve na mungon shumėēka qė botės sė qytetėruar nuk i mungon.
Atėherė duhet tė parashtrohen disa pyetje. Ēka i mungon njerėzve nė Kosovė? Pse nuk kemi seriozitet? Pse vetėm i marrin gjėrat shkel e shko? A me tė vėrtetė na duhet njė riformim edukativ?
Kėtyre pyetjeve mund t'i pėrgjigjemi me shumė pak fjalė. Na mungon kultura pėr punė! Vetėm atėherė kur jemi nė gjendje t'i pėrballojmė me sukses kėrkesat estetike, do tė bėhemi pėr lakmi. Pika mė e diskutueshme e koncertit, ishte paraqitja tejet e dobėt e korit tė Filharmonisė sė Kosovės. Kjo i dha njė imazh tė zbehtė kėtij evenimenti tė organizuar pėr nder tė festės sė Vitit tė Ri. Njė gjė ėshtė e qartė, se nuk mungojnė kuadrot solistik (pėrveē atyre instrumental), por me ta duhet tė punohet e tė punohet, pa ndonjė lėvdatė tė tepruar, sepse performimi i tyre e tregoi tė kundėrtėn e asaj qė jemi mėsuar ti dėgjojmė. Performime tė tilla ndoshta nuk do tė kemi nė tė ardhmėn, sepse me tė vėrtet i kemi kaluar tė gjithė kufijtė e artit dhe kėtė e kemi bėrė pėr sė mbrapshti, duke i dhėnė vetes njė komoditet, ndėrsa po ta kthejmė shikimin kah e vėrteta reale, atėherė?
A mund tė jemi ne nė hap me vendet e tjera? Kjo mbetet tė shihet nė tė ardhmen.
(Autori ėshtė magjistėr i estetikės dhe publicistikės)
|
|
|
